Prezydent Joe Biden podpisał w przyjętą przez Kongres ustawę, zawieszającą do 2025 r. limit zadłużenia państwa, co pozwoli Stanom Zjednoczonym na uniknięcie bankructwa.
Ekonomiści ostrzegali, że niewypłacalność mogłaby spowodować podwojenie się stopy bezrobocia w USA i znaczne obniżenie PKB. W telewizyjnym przemówieniu transmitowanym z Gabinetu Owalnego Biden powiedział: „Zaakceptowanie tej umowy budżetowej było kluczowe. Stawka nie mogła być wyższa”.
Zawieszenie limitu długu, ustanowione przez Kongres na poziomie 31,4 bln dolarów, jest konieczne, by Stany Zjednoczone uniknęły bankructwa. Według departamentu skarbu bez takiej decyzji już w przyszłym tygodniu rządowi zabrakłoby środków na pokrycie wszystkich swoich zobowiązań. Analizy wskazują, że pozwoli to zredukować deficyt budżetowy państwa o 1,5 bln dolarów w ciągu 10 lat.
Prezydent stwierdził, że brak przyjęcia ustawy oznaczałby kryzys gospodarczy i zapaść gospodarki, utratę pracy przez 8 milionów osób i zdruzgotanie wiarygodności USA na arenie międzynarodowej.
Prezydent zaapelował do wyborców również o poparcie dla zgłoszonej przez niego inicjatywy reformy systemu podatkowego, w tym podatku minimalnego dla miliarderów i zamknięcia luk w kodeksie, z którego korzystali najbogatsi.
„Posłuchajcie tego: w tej chwili przeciętny miliarder w Ameryce płaci tylko 8 proc. podatku federalnego. Osiem procent. Nauczyciele i strażacy płacą więcej” – podkreślił Biden.
Ograniczenia nie będą dotyczyć pomocy dla Ukrainy
Obie partie – Republikanie i Demokraci – uzgodniły, że ograniczenia wydatków nie wpłyną na możliwość Senatu dotyczące uchwalenia dodatkowych środków na pomoc Ukrainie i inne wydatki zbrojeniowe.
Porozumienie nie dotknie też uchwalonego w ubiegłym roku z inicjatywy Bidena największego w historii programu wydatków na zieloną transformację i walkę ze zmianami klimatu.
Ustawa zawiesza limit długu do stycznia 2025 i mrozi wydatki budżetowe w roku fiskalnym 2024 – poza wydatkami obronnymi – na poziomie z bieżącego roku. Porozumienie przewiduje wzrost tych wydatków o 1 proc. w kolejnym roku.
Reakcje na decyzję
Decyzja Bidena spotkała się z różnymi reakcjami. Z jednej strony, jest to pozytywny krok w kierunku stabilizacji gospodarki USA. Z drugiej strony, krytycy wskazują, że ustawa może prowadzić do cięć w kluczowych programach społecznych. Ponadto niektórzy argumentują, że cała kwestia limitu zadłużenia jest niekonstytucyjna i powinna zostać zniesiona, aby uniknąć podobnych kryzysów w przyszłości.
Podpisanie ustawy przez Bidena zapobiega kryzysowi na chwilę, ale kwestia ta będzie musiała zostać ponownie podjęta przed styczniem 2025 roku, kiedy to zawieszenie wygasa. Wielu demokratów i ekonomistów wzywa do zniesienia limitu zadłużenia, aby usunąć jakiekolwiek zagrożenie niewypłacalnością w przyszłości.
JM/PAP
