W trakcie ostatniego spotkania Rady Dialogu Społecznego, ministra rodziny, Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ogłosiła przeznaczenie 50 mln zł na wsparcie dla powiatów zagrożonych masowymi zwolnieniami. Natomiast pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych poinformował o alokacji dodatkowych 770 mln zł na podwyższenie dofinansowania wynagrodzeń dla osób z niepełnosprawnościami.
Poniedziałkowe posiedzenie plenarne Rady Dialogu Społecznego poświęcone było przede wszystkim bieżącym działaniom Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, polityce senioralnej w kontekście wspierania rynku usług wsparcia dla osób starszych, a także kwestii aktualizacji Krajowego planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030.
Przedstawicielami ministerstwa rodziny na spotkaniu – poza przewodniczącą Rady ministrą Agnieszką Dziemianowicz-Bąk – byli także wiceminister Łukasz Krasoń (pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych), wiceminister Sebastian Gajewski oraz dyrektor generalny resortu Liwiusz Laska.
Dofinansowania do wynagrodzeń dla osób z niepełnosprawnościami w górę
Po przywitaniu uczestników posiedzenia plenarnego Rady Dialogu Społecznego jej przewodnicząca oddała głos wiceministrowi rodziny i pełnomocnikowi ds. osób niepełnosprawnych Łukaszowi Krasoniowi.
“W czasie wielu spotkań dot. zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami słyszałem o tym, że płaca minimalna rośnie, a dofinansowania do zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami z funduszy PFRON od 2 lat pozostają na tym samym poziomie. Dzisiaj możemy ogłosić, że udało się wygospodarować 770 mln zł na rok 2024 i kolejny, aby dofinansowania do wynagrodzeń dla pracowników z niepełnosprawnościami wzrosły o 15 procent” – ogłosił Łukasz Krasoń.
Jak podkreślił, aktywizacja zawodową osób z niepełnosprawnościami jest bardzo ważna.
50 mln zł na wsparcie osób zwolnionych grupowo
O tym, że kwestie związane z zatrudnieniem są dla resortu pracy szczególnie istotne, zapewniła także ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Przytoczyła najnowsze dane Eurostatu, z których wynika, że bezrobocie w Polsce jest jednym z najniższych w Europie i jest na poziomie najniższym od 30 lat.
Ministra odniosła się jednocześnie do informacji medialnych dotyczących zwolnień grupowych w Polsce. Jak zaznaczyła, nie jest to zjawisko niespotykane, a na 30 tys. zapowiadanych w 2023 roku zwolnień grupowych pracodawcy zrealizowali 17 tys. z nich.
“Sytuacja jest stabilna, pewna i optymistyczna. Mimo to, chcąc działać prewencyjnie, zabezpieczyliśmy 50 mln zł z rezerwy Funduszu Pracy na działania dla powiatów, w których planowane są zwolnienia. Te środki w razie potrzeby będą mogły być przeznaczane m.in. na pośrednictwo pracy i pośrednictwo zawodowe, refundację kosztów wyposażenia stanowiska pracy, rozpoczęcie działalności gospodarczej, uzupełnianie kwalifikacji czy tworzenie nowych miejsc pracy” – zaznaczyła szefowa MRPiPS.
Inicjatywy i działania Ministerstwa Rodziny
Ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk przedstawiła szczegółowo inicjatywy i działania Ministerstwa, które obecnie znajdują się na liście prac legislacyjnych Rady Ministrów. Są to między innymi:
1. Projekt ustawy dotyczącej rynku pracy i służb zatrudnienia.
2. Implementacja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady UE w zakresie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii, czyli tzw. projekt ustawy o ochronie sygnalistów.
3. Projekt ustawy o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych.
4. Dodatkowa waloryzacja świadczeń emerytalno-rentowych.
5. Podwyższenie kwoty zasiłku pogrzebowego.
6. Świadczenie honorowe z okazji osiągnięcia wieku 100 lat.
7. Projekt ustawy o dostępie cudzoziemców do rynku pracy.
8. Projekty dotyczące dodatkowych świadczeń dla pracowników pomocy społecznej, szczególnie w obszarze pieczy zastępczej, żłobków itp.
9. Program „Aktywny rodzic”.
Ministra rodziny wspomniała także, że trwają prace nad:
1. Zmianami w kodeksie pracy, obejmującymi uwzględnienie okresów prowadzenia działalności gospodarczej indywidualnie lub w formie spółki cywilnej, wykonywania zleceń, świadczenia usług oraz pracy na podstawie umowy agencyjnej jako okresów zatrudnienia.
2. Wdrożeniem dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady UE dotyczącej adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w UE.
O polityce senioralnej i planach klimatycznych
Ministra Marzena Okła-Drewnowicz, odpowiedzialna za politykę senioralną, omówiła z kolei wyzwania stojące przed rynkiem usług wspierających osoby starsze w Polsce oraz proponowane przez rząd rozwiązania mające na celu ich wsparcie. Zwróciła uwagę na perspektywę demograficzną i starzenie się społeczeństwa. Realnym do wprowadzenia rozwiązaniem systemowym w obszarze opieki nad osobami starszymi, ale i wymagającymi opieki oraz niesamodzielnymi będzie bon senioralny czyli świadczenie pozwalające na sfinansowanie usługi wsparcia o charakterze opiekuńczym w miejscu zamieszkania seniora. Ministra przedstawiła także konieczność zmian w sektorze opieki, zwłaszcza w systemie kształcenia kadr, uprządkowania bazy placówek i ich finansowania. Szczegóły rozwiązań będą znane w III kwartale br.
Jak czytamy na stronie OPZZ, przedstawiciele oraz członkowie Rady Dialogu Społecznego, wraz z przewodniczącym OPZZ, zwrócili uwagę na konieczność powrotu do dyskusji w ramach zespołów problemowych RDS odnośnie rozwiązań zawartych w Porozumieniu strony społecznej RDS na rzecz aktywnego starzenia się z 8 czerwca 2020 r. Podkreślili zasadność ponadresortowej dyskusji na temat polityki senioralnej państwa oraz otwartość na dialog w obszarze pomocy społecznej i opieki, wykorzystując dotychczasowe prace Trójstronnego Branżowego Zespołu ds. Pomocy Społecznej. W ocenie OPZZ, niezbędne jest także uporządkowanie systemu opieki długoterminowej w Polsce.
Następnie Ministerstwo Klimatu i Środowiska zaprezentowało informację na temat aktualizacji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 roku (KPEiK).
Przewodniczący OPZZ, Piotr Ostrowski, oceniając Krajowy Plan Energii i Klimatu, wskazał, że pierwsza część aktualizacji KPEiK została przesłana Komisji Europejskiej bez konsultacji ze stroną społeczną, co, jak stwierdził, należy ocenić negatywnie. O istnieniu KPEiK OPZZ dowiedziało się od Komisji Europejskiej, a nie od przedstawicieli polskiego rządu, co w opinii OPZZ stanowi naganną sytuację.
Zgodnie z relacją opublikowaną na stronie OPZZ, “KPEiK budzi wiele pytań i wątpliwości, zwłaszcza w kontekście drastycznych zmian planowanych w sektorze energetycznym. Przejście z udziału węgla w produkcji energii na poziomie 61 proc. w 2023 roku do zaledwie 29 proc. w ciągu zaledwie 6 lat, zwłaszcza poprzez szybki spadek udziału węgla brunatnego już od 2025 roku, jest wyzwaniem o ogromnej skali. Dodatkowo, liczba pracowników zatrudnionych w wydobyciu węgla oraz w elektrowniach i branżach zależnych sięgająca kilkuset tysięcy osób, sprawia, że planowane zmiany wywołują uzasadnione obawy o los tych pracowników. Planowane działania są gwałtowne i znacznie różnią się od dotychczas obowiązujących zapisów Polityki Energetycznej Polski do roku 2040, co budzi uzasadnione obawy o los setek tysięcy pracowników, tym bardziej, że dedykowane wsparcie dla regionów węglowych ujmuje tylko obszary objęte unijnymi Funduszami Sprawiedliwej Transformacji, a nie obejmuje pozostałych jak choćby rejon Bogatyni czy Zagłębia Lubelskiego”.
Piotr Ostrowski podkreślił także, że rosnące ceny uprawnień do emisji oraz zaplanowane rozszerzenie systemu ETS na kolejne branże jak transport czy budownictwo, jak również wprowadzanie w życie mechanizmu CBAM wiążą się z rosnącymi kosztami dla przemysłów emisyjnych np. hutnictwa, produkcji chemicznej czy cementowej.
“Stanowi to zagrożenia dla funkcjonowania przemysłu w Polsce, który w naszym kraju odpowiada za większą część PKB niż średnia unijna i generuje 27 proc. wszystkich miejsc pracy w kraju. W tej sytuacji rozsądnym byłoby połączenie planowania polityk klimatyczno-energetycznych z polityką przemysłową państwa. Polityka przemysłowa Polski niestety nie istnieje, a OPZZ od lat wnioskuje o jej stworzenie i zwiększenie roli państwa i strony społecznej w planowaniu strategii w tym zakresie” – mówił Ostrowski.
Inną kwestią budzącą obawy OPZZ jest niemal dwukrotny wzrost ilości produkcji energii z gazu planowany na rok 2030 względem stanu na rok 2023 (z 16,5 na 31,9 TWh). Zdaniem związkowców rodzi to pytania o dostępność surowca, którego nie mamy w takich ilościach na terenie kraju, a możliwości jego sprowadzania oraz ceny stały się znacznie mniej pewne po napaści Rosji na Ukrainę w 2022 roku.
OPZZ oczekuje, że dalszy proces tworzenia KPEiK będzie transparentny i prowadzony z udziałem związków zawodowych, co leży w interesie strony rządowej, ponieważ, jak pokazuje historia, żaden strategiczny plan państwa bez uzyskania akceptacji strony społecznej nie ma szans na pełną realizację.
gov.pl/opzz.org.pl/jm
